Review Bảo tồn và phát huy giá trị di tích Chùa Tiên Giếng Tiên Lạng Sơn 2021

56197496

Chùa Tiên Giếng Tiên ở đâu?

Chùa Tiên Giếng Tiên tọa lạc trong lòng núi Đại Tượng, thuộc địa phận phường Chi Lăng, thành phố Lạng Sơn, là cụm di tích bao hàm nhiều giá trị văn hóa truyền thống, tín ngưỡng đặc sắc với hệ thống những tích truyện dân gian, văn bia cổ, tượng thờ cổ,… Thời gian qua, chính quyền, ngành chức năng thành phố Lạng Sơn đã triển khai nhiều giải pháp bảo tồn và phát huy giá trị của cụm di tích này.

Tháng 6 vừa qua, di tích Chùa Tiên – Giếng Tiên đã được công nhận là điểm du lịch mới của tỉnh, do vậy, việc phát huy những giá trị di tích càng tiếp tục được tăng nhanh.

Chùa Tiên Giếng Tiên Lạng Sơn

Giới thiệu di tích Chùa Tiên Giếng Tiên

Hang động chùa Tiên và Giếng Tiên: Cách thức cầu Kỳ cùng khoảng nửa cây số, trên đường đi Mai Pha, có núi đá hình voi nhô lên giữa cánh đồng. Đó là núi đại tượng, nơi đây có động Chùa Tiên, là một trong bát cảnh mà Ngô Thì Sĩ đã ghi nhận. Động Chùa Tiên Tọa lạc ngang chừng núi, lối lên có 64 bậc, cửa phụ trở lại hướng đông, có cửa thông hiên, có đường xuống hồ thu thuỷ.

Chùa Tiên phối thờ Phật, Mẫu và Đức Thánh Trần, có bố cục kiểu “tiền Phật hậu Thánh” gồm cung tam bảo thờ Phật phía ngoài và cung thờ Mẫu, Đức Thánh Trần ở phía trong. Nơi đây còn lưu giữ một hệ thống văn bia phong phú của những văn nhân, thi sĩ, trong đó có bài “Trấn doanh bát cảnh” do Ngô Thì Sỹ cảm tác ca ngợi cảnh xinh của thiên nhiên xứ Lạng.

Chùa Tiên - Giếng Tiên Lạng Sơn

Hàng năm chùa Tiên mở hội ngày 18 tháng Giêng âm lịch, song song với chùa Nhị Thanh – Tam Giáo (15 – 17 tháng Giêng âm lịch) và Tam Thanh (15 tháng Giêng âm lịch) tạo nên một dịp trẩy hội đông vui. Đằng sau núi Voi – Chùa tiên ở lưng chừng núi trên mặt phẳng đá rộng đó là Giếng tiên, miệng giếng rộng 20cm có mạch nước quý chảy quanh năm.

Di chuyển đến Chùa Tiên – Giếng Tiên

Di tích Chùa Tiên – Giếng Tiên chỉ cách thức trung tâm thành phố 2,3 km đi xe. Bạn cũng có thể dễ dàng di chuyển dễ dàng bằng xe ôtô hoặc xe máy trong 5 phút để đến được địa điểm. Đường Hùng Vương là tuyến đường thuận tiện nhất cho bạn.

Di chuyển từ trung tâm thành phố Lạng Sơn đến Chùa Tiên - Giếng Tiên

Khám phá di tích Chùa Tiên Giếng Tiên

Khác với một số hang động ở quanh vùng như động Tam Thanh – Nhị Thanh, động Tam Giáo… cửa động thường ở sát chân núi, động Chùa Tiên ở ngang chừng núi. Muốn vào động phải vượt qua hơn 65 bậc đá quanh co, những tòa thạch động kỳ vỹ với những nhũ đá muôn hình vạn trạng như hình tiên ông, hình đầu sư tử, dơi bay,…  tạo nên không gian vừa linh thiêng vừa huyền bí.

Xem Thêm:  Review Tham Quan Thiên Đường Mua Sắm Chợ Đông Kinh Lạng Sơn ở đâu,bán gì 2022

Năm 1992, di tích được Bộ Văn hóa truyền thống, Thể thao và Du lịch cấp bằng xếp thứ hạng di tích cấp quốc gia. Hằng năm, di tích vẫn thường xuyên chỉnh trang, tôn tạo những hạng mục bị xuống cấp, hư hỏng trong chùa.

Theo sách “Đại Nam Nhất Thống Chí” của Quốc Sử Quán Triều Nguyễn, Chùa Tiên (Song Tiên tự) được lập từ thời Lê Hồng Đức (khoảng từ năm 1460 – 1497). Khởi nguyên là một ngôi chùa nhỏ cạnh Giếng Tiên ở ngay sườn núi Đèo Giang – Văn Vỉ (cách thức cửa động Chùa Tiên chừng 200m).

Tuy nhiên, vào khoảng nửa cuối thế kỷ XVIII, do bị hư hại, xuống cấp, chùa được chuyển vào trong động Song Tiên. Hiện nay, Chùa Tiên đã trở thành một di tích có tính chất đặc trưng của một ngôi chùa ở Việt Nam, đồng thời cũng tích hợp nhiều tín ngưỡng dân gian như: thờ Tiên, Thánh Mẫu, thờ Đức Thánh Trần, thờ những anh hùng dân tộc,…

Chùa Tiên - Giếng Tiên Lạng Sơn

Tọa lạc trong cụm di tích này, còn tồn tại di tích Giếng Tiên. Đó là một mạch nguồn nước mát tuôn ra từ lòng núi, nước trong vắt không khi nào cạn. Giếng Tiên gắn với câu chuyện huyền thoại về Tiên ông đã ban cho dân làng Phja Luông dòng nước quý để trả ơn lũ trẻ chăn trâu đã nhường phần cơm ít ỏi của tớ cho ông. Miệng giếng này là vết chân của Tiên ông giẫm xuống phiến đá mà thành.

Trải qua thăng trầm thời gian, đến nay, di tích Chùa Tiên – Giếng tiên vẫn lưu giữ được nhiều hiện vật có giá trị niên đại nghệ thuật như: hệ thống tượng pháp, hoành phi, câu đối, 13 bia khắc trên vách đá của những văn nhân thi sĩ, quan lại dưới những triều đại phong kiến Việt Nam xưa lưu lại. Đặc điểm, trong chùa  đang lưu giữ tấm bia đá khắc bài thơ “Trấn doanh bát cảnh” của danh nhân Ngô Thì Sĩ ca ngợi 8 cảnh xinh của Xứ Lạng.

Ở kề bên giá trị văn hóa truyền thống, cụm di tích này còn là nơi thỏa mãn nhu cầu tâm linh của bà con Nhân dân trong vùng và thu hút đông đảo khách tham quan đến với Lạng Sơn. Hằng năm cứ đến ngày 18 tháng Giêng, chùa Tiên mở lễ hội to. Hội chỉ giới thiệu 1 ngày song lại là lễ hội có quy mô to tại thành phố Lạng Sơn. Vào ngày hội, khách tham quan gần xa nô nức kéo về chung vui, trẩy hội, với nhau thắp một nén nhang tưởng nhớ tổ tiên, cầu lộc, cầu tài.

Chùa Tiên - Giếng Tiên Lạng Sơn

Hội cũng là nơi gặp gỡ của đồng bào những dân tộc Lạng Sơn, nơi giới thiệu những trò chơi, diễn xướng dân gian: Múa sư tử, đánh cờ người, hát sli, lượn… Đó đều là những hoạt động mang đậm dấu ấn của văn hóa truyền thống truyền thống Xứ Lạng. Theo thống kê của Bộ phận trực quản trị cụm di tích Chùa Tiên – Giếng Tiên, năm 2019, di tích chùa Tiên – Giếng Tiên đón hơn 2 triệu lượt khách đến tham quan, lễ bái.

Xem Thêm:  Review du lịch sinh thái cộng đồng Hữu Liên Lạng Sơn ở đâu,có gì hấp dẫn 2022

Thời gian qua, nhằm bảo tồn và phát huy giá trị lịch sử văn hóa truyền thống của cụm di tích Chùa Tiên – Giếng Tiên, UBND thành phố đã triển khai nhiều giải pháp thiết thực. Cụ thể, UBND thành phố đã chỉ đạo Phòng Văn hóa truyền thống – Thông tin (VHTT) quan tâm, hướng dẫn UBND phường Chi Lăng thực hiện công tác quản trị, bảo vệ, phát huy giá trị của cụm di tích.

Đồng thời, hướng dẫn xây dựng Ban Quản lý di tích và Bộ phận thường trực di tích Chùa Tiên – Giếng Tiên. Ở kề bên đó, từ năm 2017 đến nay, Phòng VHTT thành phố tiến hành tu bổ, lắp đặt một số hạng mục nhỏ tại Chùa Tiên như: thay thế hai tượng Hộ Pháp tại cửa chùa, cung Sơn Trang, hệ thống biển báo, dòng chữ nổi tên di tích trên núi Đại Tượng, hệ thống đèn chiếu sáng trong động… với tổng kinh phí gần 500 triệu đồng.

Chùa Tiên.

Quần thể di tích Chùa Tiên – Giếng Tiên là một điểm du lịch sáng giá của Lạng Sơn, đồng thời là đối tượng người dùng nghiên giúp của nhiều ngành khoa học: Văn hóa truyền thống, văn học, lịch sử… thu hút đông đảo nhân dân gần xa đến tham quan di tích với nhiều điểm nhấn tốt xinh. Bảo tồn và  phát huy những giá trị lịch sử văn hóa truyền thống của quần thể di tích Chùa Tiên – Giếng Tiên là một việc làm quan trọng và ý nghĩa góp phần gìn giữ, lưu truyền và lan tỏa cho thế hệ mai sau những vốn quý của cha ông.

Cụm di tích Chùa Tiên – Giếng Tiên có gì?

Khi nhắc đến Lạng Sơn mọi người thường hay nói về những lễ hội. Trong số đó không thể bỏ qua lễ hội Chùa Tiên, song song với những truyền thuyết xa xưa và những câu chuyện linh thiêng mà người dân mách nhau về  ngôi chùa cổ và chiếc giếng thần đã có rất nhiều từ lâu này.

Di tích Chùa Tiên

Chùa Tiên là di tích được Bộ Văn Hoá, Thể Thao và Du Lịch cấp bằng xếp thứ hạng di tích quốc gia tính chất. Khác với những động khách tọa lạc dưới chân núi, động Chùa Tiên tọa lạc ngay lưng chúng núi, muốn đến được chùa phải vượt qua 65 bậc thang bằng đá trên đường đi là những thách nhũ muôn hình dạng như tiên ông, đầu sư tử, dơi,..sinh ra loại cảm xúc linh thiêng huyền bí lạ thường.

Chùa trước đây là một ngôi miếu tọa lạc cạnh Giếng Tiên do người dân Phai Luông lập, sau đó vì xuống cấp người ta đã chuyển chùa vào động Song Tiên. Vào thăm quan chùa bạn sẽ có thời cơ chiêm ngưỡng hệ thống những tượng thần, tượng phật,… 13 tấm bia Ma Nhai di tích của những bậc văn nhân kỳ tài để lại. Đặc điểm là bút tích trên bia đá bài “Trấn Doanh Bát Cảnh”  tám cảnh xinh của xứ Lạng và nơi đây là một trong số đó. 

Xem Thêm:  Review Tham Quan Bảo tàng khởi nghĩa Bắc Sơn ở đâu,lịch sử,di chuyển 2022

Trên vị trí cao nhất của Chùa có một cửa sổ trời, qua lăng kính đó bạn cũng có thể ngắm toàn cảnh phía dưới núi Đại Tượng. Và trước khi rời chùa bạn nhớ là uống ba ngụm nước tiên trong động để nhận phúc lộc nhé!

Chùa Tiên - Giếng Tiên Lạng Sơn

Di tích Giếng Tiên

Tọa lạc trong cụm di tích này còn tồn tại Giếng Tiên. Gắn liền với câu chuyện Tiên ông hạ phàm ban cho người dân Phai Luông nguồn nước quý khi kỳ hạn hán đang kéo dài. Vì để trả ơn cho những đước trẻ chăn trâu trong làng đã cho ông nắm cơm ít ỏi khi ông giả làm một lão ăn xin nghèo khổ. Nên tiên ông đã đạp gót chân hóa ra thành Giếng Tiên mang dòng nước mát lành.

Giếng không to được kết cấu trọn vẹn bằng đá và nước quanh năm luôn trong vắt. Người dân bảo nhau nước Giếng Tiên lúc nhiều lúc ít nhưng khi nào cũng có. Họ vô cùng tin tưởng vào sự linh thiên của nơi này. Khi lòng cảm thấy bất an luôn tìm đến đây để cầu phúc. 

Lễ hội Chùa Tiên mười tám tháng Giêng

Bắt nguồn từ tín ngưỡng thờ đá, thờ nguồn nước của những cư dân nông nghiệp. Vào dịp mười tám tháng Giêng hàng năm, lễ hội Chùa Tiên được tổ chức rất linh đình. Đây là lễ hội văn hoá truyền thống đặc sắc, đông vui điển  hình nhất của những người dân tỉnh Lạng Sơn. Là một thời cơ cho bạn khám phá văn hoá đặc sắc của địa phương.

Lễ hội Chùa Tiên

Kinh nghiệm khi đến thăm quan Chùa Tiên – Giếng Tiên:

Bỏ túi những kinh nghiệm dưới đây để có một chuyến đi thật trọn vẹn nhé!

– Nếu có thời cơ, bạn nên đi đúng dịp Mười Tám tháng Giêng âm lịch để có thời cơ vừa chiêm bái di tích và còn được trải nghiệm lễ hội văn hoá địa phương.

– Vì Chùa Tiên tọa lạc ở lưng chừng núi nên đường lên có rất nhiều bậc thang và dốc. Bạn nên chú ý sức mạnh của tớ khi có ý định đến đây tham quan. Trang. Cũng như sẵn sàng một ít tiền nhỏ để ủng hộ chùa tu sửa.

– Theo lời người dân địa phương, khi đến chiêm bái bạn nên đi theo quy tắc đến chùa trước mới mới đến Giếng Tiên để thắp nhang cầu phúc như vậy thì sẽ linh nghiệm hơn.

Chuyên Mục: Review Lạng Sơn

Nguồn Blog Review Du Lịch: https://bietthungoctrai.vn/ Bảo tồn và phát huy giá trị di tích Chùa Tiên – Giếng Tiên

Leave a Reply

Your email address will not be published.