Review Tham Quan Chùa Đà Quận Cao Bằng ở đâu,Thời gian mở cửa,lễ hội 2022

4

Chùa Đà Quận ở đâu ?

Chùa Đà Quận tọa lạc ở xóm Đà Quận, xã Hưng Đạo, thuộc Thị xã Cao Bằng (trước đây thuộc huyện Hoà An), được xây dựng vào đầu thế kỷ XVII, thời vua Càn Thống (Mạc Kính Cung) để thờ Đà Quận công Mạc Ngọc Liễn, một danh tướng đã có rất nhiều công với nhà Mạc từ lúc bắt đầu cho tới khi kết thúc một triều đại.

Vị trí: Làng Đà Quận, Xã Hưng Đạo, Huyện Hòa An, Hưng Đạo, Hòa An, Cao Bằng

Thời gian mở cửa Chùa Đà Quận Cao Bằng

Mở cửa lúc :8h

Tạm dừng hoạt động lúc :18h

Đặc điểm Chùa Đà Quận Cao Bằng

Chùa mang tên Đà Quốc công Mạc Ngọc Liễn, một danh tướng của nhà Mạc, được xây dựng từ thời vua Mạc Kính Cung (1594 – 1625) thờ Phật bà Quan Âm.

Trong Chùa Đà Quận Cao Bằng có hai quả chuông treo ở hai bên lầu gác đền thờ Hồng Liên công chúa cao bốn thước, năm tấc, chu vi tám thước chín tấc, ước nặng nghìn cân. Mỗi kỳ tế lễ xuân thu thì gõ chuông, chuông vang như sấm, chấn động trăm dặm.

 Tham Quan Chùa Đà Quận Cao Bằng

Trên chuông thần có đúc bài minh bằng chữ Hán ca ngợi vẻ xinh của châu Thạch Lâm lúc bấy giờ và sự phục hồi của chùa Viên Minh sau khi nhà Lê khôi phục lại đất Cao Bằng. Chuông chùa Đà Quận là một di sản văn hoá quý báu của dân tộc, một di tích xứng đáng được gìn giữ và lưu truyền. Hàng năm nhân dân Cao Bằng đều đi trẩy hội chùa Đà Quận vào mùng 9 tháng Giêng.

Khám phá Chùa Đà Quận Cao Bằng

Chùa mang tên Đà Quốc công Mạc Ngọc Liễn, một danh tướng của nhà Mạc, được xây dựng từ thời vua Mạc Kính Cung (1594 – 1625) thờ Phật bà Quan Âm. Trong chùa có hai quả chuông treo ở hai bên lầu gác đền thờ Hồng Liên công chúa cao bốn thước, năm tấc, chu vi tám thước chín tấc, ước nặng nghìn cân. Mỗi kỳ tế lễ xuân thu thì gõ chuông, chuông vang như sấm, chấn động trăm dặm.

 Tham Quan Chùa Đà Quận Cao Bằng  1

Trên chuông thần có đúc bài minh bằng chữ Hán ca ngợi vẻ xinh của châu Thạch Lâm lúc bấy giờ và sự phục hồi của chùa Viên Minh sau khi nhà Lê khôi phục lại đất Cao Bằng. Chuông chùa Đà Quận là một di sản văn hoá quý báu của dân tộc, một di tích xứng đáng được gìn giữ và lưu truyền. Hàng năm nhân dân Cao Bằng đều đi trẩy hội chùa Đà Quận vào mùng 9 tháng Giêng.

Chùa Đà Quận tên chữ là Viên Minh tự, hiện thuộc xã Hưng Đạo huyện Hòa An tỉnh Cao Bằng, nay đã tan hoang, nhưng trong khu đất nền chùa còn tồn tại hai quán nhỏ rêu phong, bên trong treo hai quả chuông to. Trong cuộc Hội thảo về văn hóa truyền thống Dân gian Cao Bằng tiến hành vào những ngày 21-23/2/1993, họa sỹ Phan Ngọc Khuê(1) cho rằng: chuông đã mờ hết chữ, không miêu tả, nhưng thuộc “phong phương thức nghệ thuật cuối Trần đầu Lê”(2).

Xem Thêm:  Review Tham Quan Thác Bản Giốc Cao Bằng ở đâu,di chuyển,đặc sản 2022

Để xác minh rõ giá trị hai quả chuông này, ông Triệu Đình Vương Phó Chủ tịch UBND tỉnh Cao Bằng và ông Y Phương, Giám đốc Sở VHTT tỉnh Cao Bằng, đã tổ chức ngay một cuộc khảo sát điền dã giữa hai cuộc họp sáng và chiều ngày 23-2-1993, trực tiếp đưa GS. Trần Quốc Vượng cùng hai chúng tôi đến thăm chùa Đà Quận.

Chùa Đà Quận2

Với thời gian eo hẹp, đoàn chúng tôi đã khẩn trương tìm hiện vật và thu được một số tư liệu để bước đầu có thể tạm gợi ra vài nhận xét nhỏ bé. Sau khi trở lại thủ đô hà nội, chúng tôi đã tra xét những văn bản cổ của những người xưa để lại, mà trong đó có đề cập đến danh vật, danh nhân, chùa chiền và lịch sử – văn hóa truyền thống Cao Bằng, nhằm hiểu sâu hơn về giá trị hai quả chuông này.

Ở đây, chúng tôi muốn giới thiệu, miêu tả lại đôi nét về hai quả chuông chùa Đà Quận và qua đó mạnh dạn nêu nên một vài nhận xét sơ bộ.

– Hai quả chuông chùa Đà Quận vào loại những chuông to ở việt nam. Quả chuông to: cao 1,75 m, miệng rộng 1,07m. Quả chuông nhỏ: cao 1m55, miệng rộng 0m95. Cả hai đều đúc bằng hợp kim đồng, lâu ngày đã ngả sang màu gang. Quả chuông to ở bồ lao treo bị cưa mất một chân rồng. Quả chuông nhỏ ở thân thủng một lỗ (Dân địa phương kể rằng: tiếng chuông kêu vang to quá làm mọi người trong bản mường mất ngủ, do đó họ đục đi cho bớt vang).

– Hai quả chuông như vậy, nhưng quai treo thì lại rất ngắn và chỉ cao chừng hơn 20cm, khiến cho dáng chuông như lùn xuống và bè ra. Cả hai quả chuông đều có dáng rất mập khỏe, hình khối căng bầu. Trang trí đơn giản với miệng loe nhưng để trơn. Chủ yếu là bốn nhóm gờ dọc và một nhóm gờ ngang ở chừng 1/3 thân chuông (tính từ dưới lên). Nơi gặp nhau của những nhóm gờ ngang và dọc ấy tạo thành núm đánh.

Chùa Đà Quận3

Ngoài ra ở cuối của hai nhóm gờ dọc, đối nhau cũng có núm đánh. Tất cả có 6 núm đánh nổi to, rõ. Những núm này kết cấu giống nhau: trong là một hình tròn, bao ngoài là một bông sen nổi cao, gồm 12 cánh vuông. Quanh vai chuông cũng có một nhóm gờ ngang để phân ra phía trên là đỉnh chuông bẹt, ở đó có bồ lao treo là đôi rồng gắn nối ngược chiều nhau ở khoảng ngực. Những con rồng này đều có mào dài, sừng ngắn và mập, tóc chải mượt, thân mập.

Xem Thêm:  Review Tham Quan Di Tích Lưu Niệm Hoàng Đình Giong Cao Bằng ở đâu,thành lập 2022

Nhìn chung vóc dáng chuông và trang trí chuông mang chất điêu khắc nối khối, chân chất, thoáng đãng, mộc mạc. Hình khối và đường nét đều rõ ràng. Do vậy, vừa thoáng nhìn, chúng tôi đã có rất nhiều thể liên hệ với lịch sử và cảm thấy cả hai quả chuông này đều thể hiện nhiều khả năng đặc điểm là những di vật của hậu kỳ thời Mạc.

– Về văn tự ngay đến tên chuông, mà thông thường vẫn thấy được đúc bằng đại tự nổi cao, thì ở cả hai chuông đều không có. Thoạt nhìn, mặt chuông không thấy Minh văn, nhưng quan sát kỹ sẽ thấy mặt quả chuông nhỏ có khắc chữ vuông ở tất cả những ô. Trong đó, những ô thuộc nửa trên đã mờ gần hết chữ, những ô thuộc nửa dưới còn rõ hơn. Ở đó có khắc phần đầu của bài văn đã đọc được hầu hết những chữ vuông là chữ Hán.

Chùa Đà Quận4

Phiên âm Hán Việt như sau: “Viên Minh tự chung, minh Tán viết: Thiên khi Nam Việt, Địa tịch Cao Bằng. Trung cư bản Phủ, Để khống Đế thành. Thạch Châu lặc [?], Đà Quận địa linh. Thanh Sơn(3) Thủy tú, Mãng(4) Thủy nhiễu oanh. Tổ danh thắng tích, Tự hiệu Viên Minh. Cao đồng chú thạch, Nhật dương tương hành. Thượng huyền lâu những, Thạch trí vu thinh. Phong lịch ngồi ngỗi, Kim ngọc khanh hạnh. Bồ xao nguyệt động, Khí động phong thanh.

Thần từ đối diện, Cung điện tranh vanh. Thời canh trú dạ. Tịch chung minh. Thế tình biến hoán, Nhân vật hoành sinh. Nhân do [?] [?], Trí lực kinh dinh. Tá Mạc thánh chúa, Phù Tộ hiền khanh. Kim đồng bị thạch, Phật tự mô hoành. Tưu công tạo tác, Lưu đại Phan Hình. Y thời cẩn tốt, Hội chủ cáo thành. Hoàn viên như nguyện, Viễn cận tri danh. Âm công ký hiển, Dương báo tất vinh!”.

Tạm dịch là Văn khắc chuông chùa Viên Minh. Lời tán rằng: Trời mở Nam Việt, Đất lập Cao Bằng. Ở giữa bản Phủ, Vững đất thành Vua. Thạch Châu kiên [cố?], Đà Quận đất thiêng. Non xanh nước biếc, sông Mãng uốn quanh. Cổ danh thắng tích, Chùa gọi Viên Minh. Chế đồng đục đá. Sống cùng trời trăng, chuông treo lầu gác. Chuông đặt trong sảnh. Gió thổi vang vang, tiếng ngọc rung rinh, chuông động vầng nguyệt, Mỗ động gió âm.

Chùa Đà Quận5

Đền Thần đối diện, Cung điện chênh vênh, Giờ giấc sớm tối, Tiếng chuông u huyền. Thế tình biến đổi, người vật nảy sinh. Nhân do [?] [?], ra sức sửa trị. Giúp thánh chúa Mạc, Tôi hiền phù vận. Chuông đồng bia đá, Chùa Phật to lao. Đón thợ dựng xây, Giữ mãi hình Phật. Đúng hạn hoàn thành, Hội chủ báo công. Lòng thành trọn vẹn. Gần xa biết tiếng. Âm công rạng tỏ, Dương báo vẻ vang

Xem Thêm:  Review Khám Phá Đèo Khau Liêu Cao Bằng ở đâu,thời điểm đi 2022

Rõ ràng tác giả bài minh rất tự hào với mảnh đất Cao Bằng của nước Nam Việt, nơi đây cảnh thú thanh lịch, có chùa Viên Minh, đền thần và cung điện lầu cao gác xinh, có chuông chùa từng ngày đánh lên vang động không trung. Tác giả cũng tôn lên nhà Mạc hội tụ được nhân tài. Như vậy, rất có thể chuông chùa Viên Minh được đúc khi nhà Mạc đang chiếm giữ Cao Bằng và đóng đô ngay tại đây.

Ở một ô khác trên chuông có ghi tên người hưng công. Phần nhiều tên bị mờ, song còn rõ hơn cả là dòng tên một người vợ là Phạm Thị Ngọc Yến, tức phải thuộc vào dòng dõi quyền quý.

Kiểm tra lại dự đoán niên đại ở trên, chúng tôi tìm được trong sách Đại Nam Nhất thống chí, mục Chùa quán thuộc tỉnh Cao Bằng (Tập IV, tr.404, bản dịch, Nxb. KHXH, 1971) có ghi: “Chùa Minh Viên: ở xã Xuân Lĩnh huyện Thạch An, nay trong chùa có một quả chuông, khắc chữ Kiền thống thập cửu niên Tân Hợi chú”. Và “Chùa Đông Lân”: ở xã Vu Thủy huyện Thạch Lâm Tương truyền chùa này cùng chùa Minh Viên đều do nhà Mạc dựng”.

 Tham Quan Chùa Đà Quận Cao Bằng 2

Lễ hội ở Chùa Đà Quận Cao Bằng

Hằng năm vào mùng 9 tháng Giêng, chùa mở hội, nhân dân khắp nơi về trẩy hội. Phần lễ được thực hiện từ tối mùng 8 âm lịch, gồm: Văn tế, dâng lễ, dâng hương. Trong ngày hội, nhiều trò chơi dân gian được tổ chức như: cờ tướng, bịt mắt đập bóng, tung còn, cờ người… 

Ông Đàm Văn Đồng, phường Sông Hiến (Thành phố) cho biết: Năm nào tôi cũng gia đình cũng đến chùa Đà Quận thắp hương cầu nguyện cho cả hộ gia đình một năm mới thêm nhiều sức mạnh, vạn sự như ý. Năm nay, hội được tổ chức rất chu đáo, thuận lợi cho mọi người dân đi lễ bái đầu năm mới mới.

Thực hiện nếp sống văn minh trong lễ hội, những năm gần đây, công tác quản trị lễ hội được tăng cường, tập trung và giới thiệu tin cậy, vui vẻ, tiết kiệm, lành mạnh, tạo trường hợp cho hành khách thập phương trẩy hội, hái lộc đầu xuân. 

Chuyên Mục: Review Cao Bằng

Nguồn Blog Review Du Lịch: https://bietthungoctrai.vn/ Chùa Đà Quận

Leave a Reply

Your email address will not be published.