Review Tham Quan Đền Tuần Quán Yên Bái, Ở Đâu, Thờ ai, Sự tích, Đường đi? 2022

Dèn Tuàn Quán Yen Bai 1

Đền Tuần Quán ở đâu?

Đền Tuần Quán hay còn gọi đền Tuần Yên Bái tọa lạc bên bờ tả sông Thao (sông Hồng) trước đây thuộc tổng Bách Lẫm, huyện Trấn Yên, tỉnh Hưng Hoá, nay là phố Tuần Quán, phường Yên Ninh, thành phố Yên Bái.

Từ lâu, nơi đây được biết đến là địa điểm sinh hoạt văn hóa truyền thống – tín ngưỡng truyền thống của những người dân Yên Bái, đồng thời là một trong những điểm đến chọn lựa không thể bỏ qua trên cung đường hành hương cầu tài – cầu lộc của “con nhang đệ tử” và khách du lịch thập phương. Đây còn là nơi ghi dấu biết bao sự kiện, dấu mốc trong quá trình bảo vệ tổ quốc, xây dựng quê nhà của quân và dân ta qua những thời kỳ lịch sử.

Đền Tuần Quán Yên Bái  1


Giới thiệu về Đền Tuần Quán Yên Bái

Đền Tuần Quán là ngôi đền cổ có từ thế kỷ XIV thời nhà Lê, đã tồn tại trong đời sống tín ngưỡng của những người dân và gắn liền với lịch sử Yên Bái trong nhiều trăm năm. Đây là một trong những di tích văn hóa truyền thống cấp tỉnh của Yên Bái.
Tọa lạc trên khu đất phẳng phiu rộng gần 2000 m2, đền Tuần Quán tọa lạc ở nơi hợp lưu giữa ngòi Tuần Quán và dòng sông Hồng.

Theo sử sách đã ghi lại, trên thế đất vạn niên sơn bao thủy bọc quay theo hướng chính âm về phía sông Hồng, khi chưa được khai thông, đền Tuần Quán được gọi là miếu. Đến thế kỷ XV, thánh miếu thờ Mẫu Liễu Hạnh, sau đó được dịch chuyển xuống Văn Phú. Đến giữa thế kỷ XIX, tướng cờ đen Lưu Vĩnh Phúc về thăm ải Bách Lẫm, thấy nơi đây hiển linh nên đã cho rước tượng Thánh Mẫu lên địa điểm ngày nay và xây dựng miếu to xinh hơn trước, từ đó miếu trở thành đền.

Đền Tuần Quán Yên Bái  2


Trong “Kiến văn tiểu lục” của Lê Quý Đôn xuất bản dưới triều Lê năm 1777 có ghi địa danh Tuần Quán là mốc để tính những lộ đường xuôi ngược. Những triều đại phong kiến như hậu Lê, triều Nguyễn đều có sắc phong của Vua cho đền. Năm 1930, những nghĩa quân của Việt Nam Quốc dân đảng do Nguyễn Thái Học lãnh đạo đã lấy đây làm nơi trú quân trước khi tiến hành cuộc khởi nghĩa rạng sáng ngày 10/2.

Xem Thêm:  Review Kinh nghiệm du lịch Đèo Khau Phạ Yên Bái, Ở Đâu, Đường Đi, Nhảy Dù 2022


Năm 1965, trong cuộc chiến tranh phá hoại của đế quốc Mỹ lần thứ nhất, ngôi đền đã bị phá hủy.
Ngày nay đền được xây dựng lại đúng trên nền cũ và hàng năm tổ chức đón khách thập phương đến thăm viếng. Qua bao thăng trầm và biến động của lịch sử, đền Tuần Quán vẫn luôn thu hút khách du lịch và người dân địa phương đến cầu làm ăn phát tài, hộ gia đình mạnh khỏe, bình yên.

Sơ lược về lịch sử Đền Tuần Quán Yên Bái

Theo sách Hưng Hóa Phong Thổ Lục triều Lê và Đại Nam Nhất thống chí triều Nguyễn thì Đền Tuần Quán mang tên gọi “Đền thần Diệp Phu Nhân Bách Lẫm”. Trong sắc phong được những quan và nho sĩ sử dụng là “Đền Quốc Mẫu Thánh ân Bách Lẫm”. Trước thế kỷ 19, dân gian thường gọi “Miếu Quán Tuần”. Từ cuối thế kỷ 19 cho đến nay, đền chính thức mang tên là “Đền Tuần Quán”.

Đền thuộc tổng Bách Lẫm, huyện Trấn Yên, tỉnh Hưng Hóa, nay thuộc phường Yên Ninh, thành phố Yên Bái. Đền còn tồn tại tên gọi khác là Đền thần Diệp phu nhân Bách Lẫm và đền Vệ Quốc. Lịch sử ghi lại: Đền có từ đầu thế kỷ 15. Đền thờ mẫu Liễu Hạnh, tương truyền bà này là Quỳnh Hoa công chúa giáng trần đã có rất nhiều công “Hộ quốc tý dân”. 

Liễu Hạnh đã lên Yên Bái, hiển ứng ở đền Tuần Quán hóa thành bà già chữa bệnh cho dân, tương trợ người hoạn nạn, trừ bạo, đem lại sự công bình cho dân. Vì vậy, vua Lê Hiển Tông năm Cảnh Hưng 44 đã ban cho sắc phong là “Đức chúa Quốc Mẫu Hoàng Ân Phương Dung” và được nhân dân  tôn là Thánh Ân thờ tại đền Tuần Quán.

Trải qua những thời kỳ lịch sử, đền không chỉ là nơi sinh hoạt văn hóa truyền thống tâm linh của những tín đồ phật tử thập phương mà còn trở thành nơi ghi dấu những sự kiện, những mốc lịch sử quan trọng của giang sơn gắn liền với tên tuổi những anh hùng dân tộc. Theo “Hồ sơ Di tích đền Tuần Quán” có ghi thì vào chiều 9/2/1930, những chí sĩ yêu nước của Việt Nam Quốc dân Đảng thuộc Chi bộ Xuân Lũng (Phú Thọ) đã đóng giả làm người hành hương mang theo súng đạn, dao và bom tự tạo hòa vào dòng người trảy hội đền Tuần Quán vào đền bái lễ để bàn kế hoạch khởi nghĩa Yên Bái và đúng 10h đêm ngày hôm sau thì cuộc khởi nghĩa Yên Bái nổ ra.

Xem Thêm:  Review Kinh Nghiệm Du Lịch Thác Pú Nhu Yên Bái, Ở Đâu, Có Gì? 2022
Đền Tuần Quán Yên Bái  3

Năm 1940, đồng chí Hoàng Văn Thụ – Ủy viên Thường trực Trung ương Đảng và đồng chí Bùi Đức Minh đã từng đi tàu và xuống ở khu vựcTuần Quán vào lưu trú ở đền. Từ đây hai đồng chí đã sang Vân Nam – Trung Quốc gặp Bác Hồ. Đền là nơi thông tin cho nhân dân biết nước Việt Nam Dân chủ cộng hòa được xây dựng vào ngày 2/9/1945 và cũng là nơi được chọn làm chi nhánh quyên góp trong “Tuần lễ vàng” ủng hộ kháng chiến của Chính phủ.

Tháng 7/1946, đền là điểm hội quân của nhiều đơn vị Vệ quốc đoàn Chiến khu I trước khi tiến công bọn phản động Việt Quốc, giải phóng trọn vẹn tỉnh lỵ. Từ năm 1947 – 1954, đền là khu vực tọa lạc trong tuyến phòng thủ quân sự quan trọng bảo vệ thị xã Yên Bái (nay là thành phố Yên Bái).

Theo thời gian, do chiến tranh và những biến cố thăng trầm của lịch sử đã khiến cho ngôi đền bị tàn phá và hư hại nhiều. Giữ gìn và phát huy những giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc, năm 1998, đền Tuần Quán đã được UBND tỉnh được phép trùng tu, tôn tạo và xây dựng lại trên nền đất cũ, có tổng diện tích khuôn viên 1.660m2.


Đền Tuần Quán Yên Bái thờ ai?

Đền thờ thánh Mẫu Liễu Hạnh (vị thần cao nhất ở đền Tuần Quán); Lẫm Sơn Công chúa Khâm Sai; Ngũ vị tôn ông; những ông Hoàng; Thánh trần Hưng Đạo Đại Vương người đã có rất nhiều công giúp vua đánh giặc giúp nước.

Hiện nay Đền Tuần Quán còn lưu giữ 10 đạo sắc phong qua những thời kỳ; 03 bức hoành phi câu đối; Những hiện vật vật liệu đồng: thau đồng, chuông đồng, đài nến, lư hương, bát hương, hạc đồng, bát bửu;

Những hiện vật bằng vật liệu gỗ: Hoành phi, câu đối, tượng; Những hiện vật bằng gốm sứ: chum đựng nước thờ, bát hương, lộc bình, lọ hoa. Tổng 31 hiện vật bằng gỗ; 15 hiện vật bằng gốm sứ; 21 hiện vật bằng đồng.


Phong tục của Đền Tuần Quán Yên Bái

Hàng năm, để tỏ lòng thành kính, biết ơn và tưởng nhớ đến công lao của Mẫu Liễu Hạnh (vị thần cao nhất ở đền Tuần Quán), từ ngày mồng 1 đến ngày mồng 6 tháng ba (âm lịch), đền Tuần Quán lại tổ chức lễ hội giỗ Mẫu (Ngày 3 tháng ba âm lịch Đền tổ chức chính hội). Đây là lễ hội to nhất trong năm của đền, thu hút hàng triệu khách du lịch từ khắp nơi đổ về trảy hội. Sau phần lễ dâng hương, phần hội có những hoạt động văn hóa truyền thống, thể thao, những trò chơi dân gian sôi sục, mê hoặc như: cờ tướng, cờ vua, chọi gà, đánh vật, kéo co, đẩy gậy, làm bánh dày, hát chầu văn, hát chèo, thi thơ… Thông qua những hình thức sinh hoạt văn hóa truyền thống mang đậm màu sắc dân gian nói trên đã tạo cho ngày hội thêm sống động và thực sự trở thành nơi giao lưu văn hóa truyền thống có ý nghĩa.

Xem Thêm:  Review Tham Quan Khu Du Lịch Bình Nguyên Xanh Khai Trung Yên Bái, Ở Đâu, Có gì? 2022
Đền Tuần Quán Yên Bái  4


Lễ Hội Đền Tuần Quán Yên Bái

 Ngoài ra còn tồn tại những ngày Lễ hội sau:

1. Lễ Giao thừa.

2. Lễ thượng Nguyên (Rằm tháng Giêng).

3. Lễ hội giỗ Mẫu (Từ mồng 1 đến 6 tháng ba).

4. Ngày 1/4 Giỗ bà to Tuần, lễ vào hè.

5. Ngày 25/5 Giỗ Quan to Tuần.

6. Ngày 12/6 Tiệc cô Ba.

7. Ngày 24/6 Tiệc Quan tam phủ.

8. Ngày 1/7 Lễ ra hè đón thu.

9. Ngày 17/7 Giỗ ông Hoàng Bảy.

10. Ngày 20/8 Tế giỗ Cha (Đức thánh Trần).

11. Ngày 9/9 Tiệc Cô Chín.

12. Ngày 10/10 Tiệc ông Hoàng Mười.

13. Ngày 11/11 Tiệc quan Đệ Nhị.

14. Ngày 20/12 Lễ Giáp ấn.


Phương thức dịch chuyển đến Đền Tuần Quán Yên Bái

  • Đến di tích bằng đường sắt: Quý khách đi tàu TP. hà Nội – Yên Bái xuống ga Yên Bái đến bến xe rẽ phải theo con đường Hồ Xuân Hương dọc đường sắt, ven sông Hồng khoảng 1,8 km là đến địa điểm Di tích.
  • Đường bộ: Xuống ga hoặc bến xe Yên Bái đi xuôi con đường trải nhựa vào trung tâm tỉnh, đến ngã tư km2 rẽ phải gần 2 km là tới địa điểm Di tích. Hoặc đến km4 đường Yên Bái – TP. hà Nội, đến nhà máy Sứ rẽ phải, rồi lại rẽ trái lần nữa khoảng 600m là tới địa điểm Di tích.
  • Đường thủy: Từ bến đò Bách Lẫm đi xuôi sông Hồng khoảng 1km là đến bến cửa Di tích.


Clip review Đền Tuần Quán Yên Bái

Chuyên Mục: Review Yên Bái

Nguồn Blog Review Du Lịch: https://bietthungoctrai.vn/ Đền Tuần Quán, phường Yên Ninh, nơi thờ phụng Thánh Mẫu Liễu Hạnh, Lẫm Sơn Công chúa Khâm Sai và đức Thánh Trần

Leave a Reply

Your email address will not be published.