Review Khám Phá Thánh Mẫu Liễu Hạnh Nam Định ở đâu,nơi thờ,sự tích 2022

2 5

Nhắc đến tín ngưỡng thờ Mẫu trong văn hóa truyền thống tâm linh của những người Việt Nam , chắc trong chúng ta sẽ nhiều người nghĩ đến Thánh Mẫu Liễu Hạnh trước tiên. Đây là vị Thánh Mẫu quyền năng và được biết đến rộng rãi nhất trong đạo Mẫu. Đây cũng là vị Thánh Mẫu vô cùng linh thiêng mà hàng vạn, hàng triệu người luôn luôn triều bái.

Vị trí Đền thờ Mẫu Liễu Hạnh ở đâu?

Hiện nay, trên toàn quốc có rất nhiều đền thờ Mẫu Liễu Hạnh. Tuy nhiên, linh thiêng nhất vẫn là những đền, phủ sau:

Phủ Dầy

Phủ tọa lạc tại huyện Vụ Bản, tỉnh Nam Định. Phủ phương pháp thủ đô hà nội khoảng 80km về phía Nam và khách tham quan có thể dễ dàng dịch chuyển tới đây bằng ôtô hoặc xe máy trải qua tuyến cao tốc thủ đô hà nội – Ninh Bình hoặc Quốc Lộ 1A.

Đền Mẫu Đồng Đăng

Đền tọa lạc tại Đồng Đăng, Lạng Sơn, phương pháp thủ đô hà nội khoảng 150km về phía Bắc. Phủ Tây Hồ

Phủ tọa lạc tại quận Tây Hồ, thủ đô hà nội, ở ngay sát Hồ Tây.

Ngoài ra, còn tồn tại thể kể đến nhiều địa điểm khác như đền Phố Cát, đền Sòng Sơn tại Thanh Hóa, đền Liễu Hạnh Công Chúa tại Quảng Bình, Phủ Đồi Ngang tại Ninh Bình, Phủ Cấm tại Nam Định,…

Mẫu Liễu Hạnh – Tên gọi và những sắc phong

Những danh hiệu 

Thánh Mẫu Liễu Hạnh (Liễu Hạnh Công Chúa) còn tồn tại những danh hiệu khác như Đệ Nhị Địa Tiên, Vân Hương Thánh Mẫu, Chế Thắng hòa Diệu Đại Vương, Mã Hoàng Bồ Tát, Thiên Tiên Thánh Mẫu,…

Những sắc phong

  • Chế thắng hòa diệu đại vương
  • Khâm duy mã vàng bồ tát
  • Tái cấp gia ban đệ nhất Quỳnh Hoa
  • Đệ nhị Tiên nương
  • Đệ tam Quảng hàn thượng đẳng tối linh thần
  • Mẫu nghi thiên hạ
  • Nam thiên bất tử

Thánh Mẫu Liễu Hạnh – người đứng đầu hệ thống Tam phủ, Tứ phủ trong tín ngưỡng thờ Mẫu và cũng đó chính là một trong Tứ bất tử của Việt Nam được nhiều người tôn thờ. Tại Việt Nam có rất nhiều nơi thờ cúng Thánh Mẫu, nhưng nơi trang nghiêm và long trọng hàng đầu đó đó chính là Phủ Dầy – Nam Định.

Khám Phá Thánh Mẫu Liễu Hạnh Nam Định

Phủ Dầy (tên gọi khác phủ Giầy, phủ Giày) là quần thể di tích tâm linh đạo Mẫu tại xã Kim Thái, huyện Vụ Bản, tỉnh Nam Định. Trong đó, kiến trúc quan trọng nhất là đền thờ bà chúa Liễu Hạnh ngay sát chợ Viềng. Xưa kia, nơi đây được biết đến là ngôi đền to tại làng Kẻ Dầy. Cho đến khi Thánh Mẫu Liễu Hạnh được sắc phong là “Liễu Hạnh Công Chúa” thì được đổi tên thành Phủ Dầy. Do “Phủ” là danh từ chỉ định dinh cơ của những vương công, và Thánh Mẫu cũng là công chúa nên nơi thờ cũng sẽ được sử dụng chữ Phủ.

Nơi thờ Mẫu Liễu Hạnh

Giáng trần tại nhiều nơi gắn liền với nhiều sự tích, câu chuyện tâm linh nên nơi thờ Mẫu Liễu Hạnh được nhân dân xây dựng ở rất nhiều nơi như đền, điện, phủ để bày tỏ công ơn và tổ chức nhiều lễ hội để suy tôn bà hàng năm.. Trong đó, tiêu biểu là những di tích Đền Phủ liên quan tới sử hiển linh của Mẫu Liễu.

Di tích Phủ Dầy

Di tích Phủ Dầy tại Nam Định gắn liền với sự giáng sinh lần thứ hai của Bà Chúa Liễu Hạnh. Hằng năm, cứ vào dịp đầu xuân năm mới, đền lại mở rộng cửa đón hàng nghìn con hương đệ tử từ bốn phương về cúng lễ, dâng hương Thánh Mẫu linh thiêng. Cầu thỉnh thánh phù hộ độ trì cho gia quyến trong ấm ngoài êm, năm mới thuận lợi, cát tường như ý.

Sự tích Thánh Mẫu Liễu Hạnh

Đền Mẫu Đồng Đăng

Trong thời gian lưu lại tại Thanh Hóa sau 3 lần giáng sinh, Mẫu Liễu Hạnh vẫn ngao du thêm nhiều nơi khác ở phía Bắc Việt Nam. Trong đó, khi chu du đến vùng đất Lạng Sơn, bà đã gặp Phùng Khắc Khoan tại ngôi chùa Đồng Đăng Linh Tự (sau này trở thành Đền Mẫu Đồng Đăng). Gắn liền với sự hiển linh của Mẫu Liễu Hạnh, đền Đồng Đăng cũng trở thành chốn tâm linh thờ thờ phụng Bà nổi tiếng trên toàn quốc.

Phủ Tây Hồ

Sau lần gặp gỡ Phùng Khắc Khoan tại đền Mẫu Đồng Đăng, Bà đã giả dạng làm một cô hàng bán rượu ở Hồ Tây và đã tái ngộ Phùng Khắc Khoan tại nơi đây. Cả 2 người với nhau ngâm thơ đối đáp rất thi vị hữu tình, trong đó có bài vịnh “Tây Hồ ngự quán” mà nay vẫn còn lưu truyền mãi.

Xem Thêm:  Review Tham Quan chùa Cổ Lễ Nam Định ở đâu,lịch sử,kiến trúc 2021

Nhưng sau lần ấy, Phùng Khắc Khoan có tìm lại cô hàng rượu ngày nào nhưng không còn. Vì cảm phục trước tài năng của những người được ông xem như tri âm, tri kỷ. Ông cho lập đền thờ Bà ngay tại đây. Chính là Đền thờ tại phủ Tây Hồ và ngày nay thờ Mẫu Liễu Hạnh và những vị thần linh khác, nay tọa lạc tại ven bờ Hồ Tây, nơi 52 Đặng Thai Mai, phường Quảng An, quận Tây Hồ, thủ đô hà nội.

Ngoài ra, còn tồn tại những ngôi đền khác thờ Mẫu Liễu liên quan tới dấu tích của Mẫu như đền Phố Cát, đền Sòng Sơn (Thanh Hóa), đền Liễu Hạnh Công Chúa (Quảng Bình) hay Phủ Đồi Ngang (Ninh Bình), Phủ Cấm (Nam Định)

Khám Phá Thánh Mẫu Liễu Hạnh Nam Định1

Khám Phá Thánh Mẫu Liễu Hạnh Nam Định


Thánh Mẫu Liễu Hạnh – người đứng đầu hệ thống Tam phủ, Tứ phủ trong tín ngưỡng thờ Mẫu Hơn thế nữa còn tồn tại những tích khác cho tên gọi của nơi đây. Xuất phát từ truyền thuyết Bà Chúa Liễu Hạnh vì quá thương nhớ hộ gia đình nên đã để lại một chiếc giầy ở trần gian trước khi về thượng giới.

Hay có huyền thoại: Vua đi ngang qua vùng này và nghỉ đêm ở quán hàng của bà chúa Liễu Hạnh, sau đó được tặng một đôi giầy nên đã lập nơi thờ tự gọi là Phủ Giầy. Còn khi gọi là Phủ Dầy vì chính nơi này có món bánh dày nổi tiếng, lại có người cho rằng, Kẻ Giầy xuất phát từ nơi có gò đất nổi lên hình bánh dày trước cửa phủ.

Khám Phá Thánh Mẫu Liễu Hạnh Nam Định2

Tất cả những câu chuyện dù chưa xác định rõ thực hư nhưng nó đã góp phần cho sự kì bí, cuốn hút về mối liên quan giữa Phủ DầyThánh Mẫu Liễu Hạnh.


Quần thể phủ Dầy có hơn 20 công trình kiến trúc đặc sắc, trong đó có 3 công trình gắn liền chặt chẽ với cuộc đời thánh mẫu Liễu Hạnh

Quần thể Phủ Dầy có hơn 20 công trình kiến trúc đặc sắc, trong đó có 3 công trình gắn liền chặt chẽ với cuộc đời Thánh Mẫu Liễu Hạnh trong lần giáng sinh thứ 2, đó là phủ Tiên Hương (phủ chính), phủ Vân Cát và lăng Chúa Liễu.

+ Phủ Tiên Hương (phủ chính) là một công trình có kiến trúc xinh được xây dựng từ thời Cảnh Trị nhà Lê (1663 – 1671), đã qua rất nhiều lần trùng tu. Phủ Tiên Hương có 19 toà với 81 gian to nhỏ, mặt phủ trở lại phía tây nam nhìn về dãy núi Tiên Hương.

Khám Phá Thánh Mẫu Liễu Hạnh Nam Định3

Trước phủ có hồ tròn, rồi đến một sân rộng, sau đó là 3 toà nhà dàn hàng ngang hai tầng, tách mái: nhà bia, nhà trống, nhà chiêng là nơi đón khách tới hành hương. Một hồ bán nguyệt có lan can thấp xung quanh, có bình phong và hai cầu vượt bằng đá chạm khắc hình rồng vớt đường nét tinh xảo. Điện thờ chính của Phủ có 4 lớp thờ (4 cung): đệ nhất, đệ nhị, đệ tam, đệ tứ. Những cung đều được chạm khắc tinh vi những hình ảnh rồng, phượng, hổ…. Chính cung (cung đệ nhất) có một khám thờ khảm trai, bề thế và tinh xảo. 


Phủ Tiên Hương (phủ chính) là một công trình có kiến trúc xinh được xây dựng từ Cảnh Trị thời Lê (1663 – 1671)

  + Phủ Vân Cát phương pháp phủ Chính không xa và cũng có đền thờ Thánh Mẫu. Phủ được xây dựng trên khu đất rộng gần 1ha, mặt trở lại hướng Tây Bắc. Phủ Vân Cát hiện nay có 7 toà với 30 gian to nhỏ. Phía trước là hồ bán nguyệt, giữa hồ là nhà thủy lâu, 3 gian, mái cong, sau hồ là hệ thống cửa Ngọ môn với 5 gác lầu. Phủ Vân Cát cũng có 4 cung như ở phủ Tiên Hương. Trung tâm là nơi thờ chúa Liễu, bên trái là chùa thờ Phật, ở bên phải là đền thờ Lý Nam Đế.
 


Phủ Vân Cát phương pháp phủ Chính không xa và cũng có đền thờ Thánh Mẫu + Lăng Bà Chúa Liễu tọa lạc lân cận phủ Chính được xây dựng vào năm 1938. Lăng được xây dựng toàn bộ bằng đá xanh, chạm trổ hoa văn xinh tinh xảo, là khu vực hình chữ nhật với tổng diện tích 625m2, gồm có cửa vào lăng theo hướng đông tây, nam bắc. Những cửa đều có trụ cổng trên đắp hình búp sen.

Giữa lăng là ngôi mộ khối bát giác, mỗi cạnh chừng 1m. Toàn lăng có tổng cộng 60 búp sen, tạo điểm điểm nhấn riêng biệt cho lăng của vị thần chủ trong tín ngưỡng thờ Mẫu.  

Khám Phá Thánh Mẫu Liễu Hạnh Nam Định4


Lăng Bà Chúa Liễu tọa lạc lân cận phủ Chính được xây dựng vào năm 1938

Xem Thêm:  Review Du lịch Hồ Vị Xuyên Nam Định ở đâu,giá vé,những trải nghiệm thú vị 2022


Vào ngày 3 tháng ba âm lịch hàng năm là ngày giới thiệu lễ hội Phủ Dầy tấp nập cả vùngLễ hội phủ Dầy có ba nghi thức chính, kể cả:

+ Lễ Rước Mẫu Thỉnh Kinh

+ Lễ Rước Đuốc

+ Lễ kéo chữ Hoa Trượng Hội

Sát bên ba lễ chính thì trong giai đoạn lễ hội Phủ Dầy giới thiệu còn tồn tại những trò chơi truyền thống vô cùng thú vị như: thi hát văn, hát chèo, múa rối nước, đấu vật, đấu cờ người, thổi cơm thi… Tính chất, còn tồn tại nghi lễ hầu đồng giới thiệu trong suốt thời gian lễ hội. Đây là một nghi thức không thể thiếu trong hoạt động tín ngưỡng dân gian và nhất là tín ngưỡng thờ Mẫu.

Lễ hội giới thiệu trong không khí tưng bừng, sôi sục, từ trẻ đến già ai nấy cũng đều nô nức tham gia lễ hội. Nhằm bày tỏ lòng thành kính với Thánh Mẫu cũng như cầu mong những điều thuận lợi, phát tài cho một năm mới đầy phấn khởi. 

Khám Phá Thánh Mẫu Liễu Hạnh Nam Định5

Mẫu Liễu Hạnh và sự tích ba lần giáng sinh

Tương truyền, Mẫu Liễu Hạnh là Đệ Nhị Quỳnh Hoa công chúa – con gái thứ 2 của Ngọc Hoàng Thượng Đế. Sự tích về lai lịch, hiện thân của Bà được ghi chép và lưu truyền bởi truyền thuyết 3 lần giáng sinh của Mẫu Liễu Hạnh.

Lần giáng sinh thứ nhất (1434 – 1473)

Lần giáng sinh thứ nhất, Tiên Chúa phụng mệnh giáng sinh Bà vào ngày 6/3/1434. Bà hiện thân là con gái một nhà họ Phạm tại làng Vi Nhuế, thôn Quảng Nạp, xã Trần Xá, huyện Đại Yên, phủ Nghĩa Hưng trấn Sơn Nam (nay là Vị Nhuế, Nam Định). 

Trước đó, phụ thân và phụ mẫu bà là những người lương thiện, sống ngay thẳng và tích đức, nhưng tuổi đã toan về già mà họ vẫn chưa có con. Ngọc Hoàng Thượng Đế động tâm, hạ lệnh truyền Đệ Nhị Tiên Nương tức Công Chúa Liễu Hạnh xuống trần gian đầu thai làm con họ rồi sẽ trở về Linh Tiêu, cũng không quên báo mộng cho Phạm Thái ông sẽ sớm để con gái của tớ đầu thai trở thành con của họ.

Quả nhiên, ngay sau đó ít lâu, người vợ mang thai rồi hạ sinh một bé gái vô cùng xinh xinh, liền đặt tên Phạm Thị Nga. Tiên chúa đầu thai rồi to lên ngày càng xinh xinh, giỏi giang và hết mực hiếu thuận với cha mẹ. Vào năm giáp thân niên hiệu vua Lê Thánh Tông Quang Thuận ngũ niên tức năm 1464, Phạm Thái ông và Phạm Thái bà đều lần lượt qua đời.

Khám Phá Thánh Mẫu Liễu Hạnh Nam Định6

Một thân Đức Tiên chúa lo lắng mồ yên mả xinh, cầu nguyện cho vong linh cho cha mẹ rồi lên đường chu du khắp thiên hạ làm phước thiện cho đồng dân, từ việc đắp đê ngăn lũ, dựng chùa lập miếu, bố thí cho tất cả bốn phương dân cùng,…

Năm bà vừa tròn 40 tuổi thì hết thời gian ở hạ giới, nàng hóa thần về trời chầu Thượng Đế, khi đó là giờ dần ngày 2 tháng ba năm 1473. Vì tưởng nhớ công ơn của nàng, dân chúng liền cho xây hai ngôi đền để thờ phượng. Một là Phủ Đại La Tiên Từ tại nền ngôi nhà cũ thời thơ ấu của Tiên Chúa, hai là Phủ Quảng Cung tại quê mẹ của nàng.

Lần giáng sinh thứ hai (1557 – 1577)

Khi về thiên đình ở trên Linh Tiêu, Đức Tiên Chúa vẫn không nguôi ngoai nỗi nhớ cha mẹ trần thế và vùng đất Nghĩa Hưng. Một lần do mất tập trung, khi Tiên Chúa đang dâng thọ tửu nhân dịp van thọ Đức Ngọc Hoàng Thượng Đế thì lỡ đánh rơi chén Ngọc. Đức Ngọc Hoàng thất ý, liền truyền ghi tên vào sổ trích giáng trần thế. Khi đó là vào Lê Thiên Hựu đinh tỵ nguyên niên (1557)

Lần thứ hai giáng thế, bà giáng vào nhà họ Lê ngụ ở thôn Vân Cát, xã An Thái, huyện Thiên Bản, phủ Nghĩa Hưng, tỉnh Nam Định. Vào năm 1557 tức năm Tiên chúa giáng sinh, lúc đó Lê Thái bà đã quá ngày sinh mà vẫn chưa có dấu hiệu sinh nở. Một ngày, trong dịp nửa mê nửa tỉnh dự tiệc trên Thiên đình, Lê Thái ông được báo rằng có một cô gái tên Đệ Nhị Quỳnh Nương bị Ngọc Hoàng trích giáng. Chẳng mấy lâu sau, Thái bà hạ sinh con gái.

Khám Phá Thánh Mẫu Liễu Hạnh Nam Định7

Thấy đứa con mới sinh hao hao giống với tiên nữ đó nên ông liền đặt tên Lê Thị Thắng, hiệu là Giáng Tiên. Tiên chúa to lên xinh xinh hơn người, giỏi ngâm thơ vịnh phú, đọc sách gẩy đàn. Khi vừa tròn 18 tuổi, Tiên chúa được  phụ mẫu hứa hôn cùng Trần Đào Lang nhưng Bà ổn định không chịu, chỉ muốn thanh tu cho khỏi trần lụy.

Xem Thêm:  Review Tham Quan Bảo tàng dệt Nam Định ở đâu,đường đi,lịch sử 2022

Sau rồi, Tiên chúa cũng chấp nhận kết hôn cho tròn kiếp và không để phụ lòng thân phụ thân mẫu. Nhưng trớ trêu thay, đến năm 21 tuổi thì Bà không bệnh mà mất vào giờ dần ngày 3 tháng ba năm Đinh Sửu, niên hiệu Gia Thái ngũ niên triều vua Lê Thế Tôn (1577). Bà về trời và được thân mẫu trần gian thương xót an táng chu toàn. Sau lần thoát xác trần này, Mẫu Liễu Hạnh rất được người dân xây dựng đền thờ và lăng mộ ở Phủ Dầy, Nam Định.

Lần giáng sinh thứ ba (1579)

Đức Tiên Chúa về trời, lòng vẫn lấy sự trần chưa duyên mãn mà áy náy khôn nguôn, luôn  sầu ủ mày xuân, châu chan nét ngọc khiến những vị Quần Tiên không khỏi thương cảm, liền tâu với Ngọc Hoàng. Đức Thượng Đế thấy vậy, ban sắc phong “Liễu Hạnh công chúa” được phép trắc giáng phi thường để tự diêu tự thích khỏi nỗi u sầu.

Khám Phá Thánh Mẫu Liễu Hạnh Nam Định8

Lúc bấy giờ là năm Kỷ Mão niên hiệu Quang hưng nhị niên triều vua Lê Thế Tôn (1579). Bà khi ẩn khi hiện về thăm quê nhà 2 lần rồi ngao du thiên hạ, tiêu diêu bông đảo rồi giáng hiện tại Nga Sơn, Thanh Hóa vào năm 1609 để tái hợp cùng Mai Sinh – hậu kiếp của Trần Đào Lang. Được hơn một năm thì Tiên Chúa phụng mệnh mãn hạn về trời. Lúc này là vào năm Canh Tuất, niên hiệu Hoàng Định thập nhứt niên triều vua Lê Kính Tông tức năm 1610. 

 Sau khi đầu thai xuống hạ giới đủ 3 lần, Mẫu Liễu Hạnh ở lại Thiên cung mà trong lòng bà vẫn canh cánh nỗi nhớ với nơi trần thế. Hiểu được nỗi lòng của con gái, Ngọc Hoàng được phép bà hạ thế bất thường lần nữa để hóa phép giúp đời, miễn vòng sinh tử luân hồi.

Lần này bà xuất hiện dưới hình hài của một tiên nữ, đi kèm hai tiểu tiên khác, hiện xuống giữa ban ngày ở vùng Phố Cát, tỉnh Thanh Hóa. Ba nàng tiên liền lập chỗ trú ngụ và dùng nhiều loại phép tiên huyền ảo giúp vua giúp dân và giác ngộ Phật Pháp. Theo truyền thuyết về Mẫu Liễu hạnh, nàng đi khắp nơi để giúp nhân độ thế, trừng trị kẻ ác và đắc đạo thành Bồ Tát hiển Phật thánh linh thần. Bởi thế,triều đình và nhân dân lập đền thờ ở nơi nàng giáng trần là đền Sòng, Thanh Hóa.

Lưu ý khi dâng lễ Mẫu Liễu Hạnh

Mẫu Liễu Hạnh mặc áo màu gì?

“Tháng Tám giỗ cha

Tháng Ba giỗ mẹ”

Mẫu Liễu Hạnh được suy tôn là Thánh Mẫu tối cao, được coi là hóa thân của Đệ Nhất Thánh Mẫu Thượng Thiên và thờ ở vị trí chính giữa trong Tam tòa Thánh Mẫu với màu áo đỏ thay mặt. Ngày tiệc chính tưởng nhớ Thánh Mẫu Liễu Hạnh là ngày 3/3 âm lịch, là ngày hóa của Mẫu trong lần giáng sinh thứ hai, được tổ chức long trọng tại những đền thờ Mẫu. Vào những dịp này, những con hương đến đây thường sắm sửa lễ vật nhỏ gọn trang trọng dâng Mẫu để bày tỏ tấm lòng kính cẩn.

Khám Phá Thánh Mẫu Liễu Hạnh Nam Định9

Sắm lễ dâng Mẫu như nào sẽ thành kính nhất

Lễ vật không nhất thiết cần đủ nhưng cần thật tâm. Bởi những Ngài chứng tâm chứ không chứng lễ. Quanh oản vẫn là một trong những lễ vật nên có khi dâng lễ. Nếu như với Oản dâng lễ Mẫu Liễu Hạnh, ta nên lựa chọn Oản được trang trí màu đỏ giống màu áo của Bà thì sẽ thật tâm hơn cả. Nếu đền có ban thờ 3 vị Thánh Mẫu thì bạn nên sắm 3 quanh oản đủ 3 màu xanh, đỏ, trắng tượng trưng cho 3 vị chứ không nên chỉ sắm 1 riêng một quanh oản với một màu dâng Mẫu Liễu Hạnh.

Với vật phẩm dâng lễ là oản, quý khách có thể tham kháo những mẫu oản được trang trí tỉ mỉ có đầu tư giống với tên gọi Oản Tài Lộc nghệ thuật, Một trong những quanh Oản Tài Lộc màu đỏ thích hợp dâng Mẫu Liễu hạnh có tại Oản Cô Tâm như sau:

Chuyên Mục: Review Nam Định

Nguồn Blog Review Du Lịch: https://bietthungoctrai.vn/ PHỦ DẦY VÀ ĐIỂN TÍCH VỀ THÁNH MẪU LIỄU HẠNH

Leave a Reply

Your email address will not be published.